Home 
Nakasabot ko sa baruganan sa mayoriya sa atong mga huwes dinhi sa dakbayan sa Sugbu nga magpabiling modawat ug cash incentives/allowances gikan sa Cebu City government ug sa Cebu provincial government. Dili ikalimod nga kasagaran sa atong mga huwes nabutang sa katungdanan tungod kay nagpakitabang og mga padrino pag-angkon sa pwesto.
Naingon niini ang tradisyon pagpakitabang sa mga politiko tungod sab kini sa atong sistema nga ang Presidente sa nasud nga usa ka political animal maoy adunay gahum pagtudlo og mga mahistrado. Mao nay giingon nga modangop man gani og mga politico ang kalab-anan kanila aron matudlo, unya dili na hinuon modawat sa allowances?
With all due respect, ang akong definition sa allowance gikan sa mga local government units usa kini ka matang sa pagsuburno sa mga huwes. Taliwa nga duna nay opinion niini ang Korte Suprema nga dili ?immoral? ug dili ?illegal? ang pagdawat og allowance apan maayo sab unta nilang hinuktukan nga makapausab kini sa pagsalig sa publiko diha sa hudikatura ilabina niining padayong buruka sa City Hall ug sa Kapitolyo unya atong mga huwes nagdawatan og allowances niining duha ka mga LGU. Tingali moabot ang panahon nga manggawas ang mga alegasyon batok sa mga huwes nga gipildi ang usa ka LGU kay daku og suburno ang pikas.
Abir, kun seryoso ang mga local government units nga motabang sa judiciary, nganong ang mga huwes ra man gyud ang tagaan? Nganong wa? may apil ang mga ordinaryong personnel? Laktud nga pagka-estorya huwes ray tagaan kay maoy modesider sa kaso ug motan-aw sa utang na loob. Tawo ra ni sila.
Maayo unta nga i-evaluate og balik kini sa mga kadagkuan sa Korte Suprema kun angayan pa ba gihapong manawat ang ilang mga huwes dinhi sa Sugbu nga hayan maoy maalanganin sa umaabot nga mga panahon. Dili na kinahanglang mangomparar kita sa ubang LGU, ilabina didto sa Metro Manila, nga dagku og hinatagan sa mga huwes. Lahi didto kay walay conflict of interest ug walay panagbangi didto sa isig ka LGU. Kinahanglang sensitibo ang atong mga kadagkuan sa judiciary niining maong isyu.
Agig pagsalbar sa imahin sa judiciary, walay tinguha ang Supreme Court pagpagawas og direktiba nga did-an ang mga huwes nato dinhi pagdawat? Siyarog wala sila kasabot niadtong kalit daw nga pagputol sa allowance ni Judge Ramon Codilla, nga binuhatan sa City Hall, ug nilang Judge Bienvinido Saniel ug Judge Leopoldo Cañete, nga mugna sa Kapitolyo.
Sublion nako nga wala gyuy kumo nga magbaton akong mga amigo ug mga amiga sa prinsipyo sa delicadeza.
Kun nagtan-aw sab ning mga kadagkuan sa Korte Suprema nga kuwang pa ang sweldo sa mga huwes ug sa tanang mga court personnel, mas maayo tingali nga himuong kada buwan ang pagpanghatag sa Emergency Economic Allowance, kana kun kaya aron dili matintal niining suburno gikan sa mga LGU officials nga nagpataasay sa garbo ug away sa pulitika.
* * *
May rason kining mga nagtinguha nga wagtangon ang buhatan sa Regional Court Administrator?s Office (RCAO), nga anaa nagbase diha sa dakbayan sa Lapu-Lapu, kay inutil pagsulbad sa mga problema sa mga korte sa tibuok Rehiyon Siete. Akong nahibaw-an niadtong Biyernes human sa miting sa mga huwes ug taga-RCAO nga dili lang diay mga yanong empleyado sa korte ang mipadayag og kasagmuyo sa mga naglingkod sa RCAO, apil na sab diay ang mga huwes.
Kasagaran sa reklamo mao nga mga suplada ug suplado kaayong manubag sa telepono ang taga-RCAO. In fairness hinuon nila, gipanghimakak kini sa ilang labaw nga si Judge Rafael Cresencio Tan Jr.
Nagkamuritsing ang pagdumala diha sa RCAO kay wala ihatag, matud pa, sa Korte Suprema ang tibuok budget nga maoy hinungdan nga langay kaayo ang pag-process sa mga allowances ug ubang mga kaayuhan nga madawat.
Daghan sab ang nangreklamo niining sestema sa RCAO sa pagsweldo nga ipaagi og ATM kay kadtong lagyo maoy makaluluoy kay mobiyahe og taas nga oras pagpangita og ATM booth pag-withdraw. Unya maatlan pa usahay nga offline nga maoy hinungdan nga pasmo intawon ang bitok ug mamukong pag-uli kay walay ikapliti. Akong nahibaw-an kadtong taga-Samboan molabang paingon sa Dumaguete kay adto mo-withdraw o ba kaha mobiyahi sa Carcar.
Ang mga kawani nanghinaut nga ibalik kadtong naandan nga paagi nga tseke na lang ilang dawaton nga gikan sa Korte Suprema kay daghan ang magdagan pag-encash ug wala na say hasol kanila nga maglinya pa sa ATM machine.
